رشيد الدين فضل الله همدانى
6
جامع التواريخ ( تاريخ سامانيان وبويهيان وغزنويان ) ( فارسى )
دوم آنكه قدر و مراتب و مدارج علماء و فضلاء و ارباب هنر و فرهنگ بشناسند و بدانند كه پادشاهان ماضى دفاين جهان و خزاين عالم بر ارباب شمشير خرج و صرف كردند ، و بندگان را بركشيدند و در ملك جهان مساهم و مشارك خويش گردانيدند ؛ و هيچكس از ايشان بيش از مدّت حيات وفا ننمود ، و بعد از انقضاى ايّام عمر به كارى نيامد ؛ و به وسايط و وسايل مورّخ و مدّاح به طبقى كاغذ و قرصى انقاس كه دو درم سيم سياه ارزد ذكر مآثر و مناقب و دوام ياد باقى بر صحيفهء ايام نگاشت ، و داغ عدل و بذل ايشان بر پيشانى روزگار نهاد ، و نام ايشان تا ابد مؤيّد و مخلّد گردانيد ، و بطون دفاتر و متون صحايف به ذكر آثار و اقوال و افعال ايشان آراسته كرد . مدّت دولت محمود بن سبكتگين و آل بويه و سلچوقيان بكلّى سپرى شد ، و نام و نشان ايشان از جرايد خواطر محو گشت ، پس پادشاه زمان را كه امداد عمر او به امتداد روزگار مقرون باد واجب است كه اين معنى از صحيفهء ايّام دريابد ، و آنچه از متقدّمات فايت شد حال خود پندارد . اكنون با سر مقصود آييم .